برخی از دامداران و کارشناسان غور میگویند که استفاده از نمک که یک ماده معدنی و ضروری برای سلامتی دامها میباشد در رژیم غذایی آنها اهمیت زیادی دارد و میتواند در کنار افزایش اشتها و هضم غذا همچنان از شیوع بیماری های مختلف دامها جلوگیری کند.
عبدالرحیم ۴۹ ساله، یکی از دامداران غور است که بیش از ۲۰ راس گوسفند و سه راس گاو شیری و غیر شیری دارد، میگوید که برای تغذیه درست دامهایش از دادن سنگهای نمک به آنها استفاده میکند.
به گفته این دامدار غوری، در کنار کنجاره، علوفه و آب، دادن نمک نیز برای دامها موثر بوده و میتواند از شیوع امراض حیوانی جلوگیری و باعث چاق شدم دامها شود.
این دامدار غوری همچنان میگوید، زمانیکه میخواهد به دامهایش نمک بدهد طوری سنگهای نمک را در کنارهای آخور قرار میدهد که دامها میتوانند با لیس زدن به سنگها، نمک مورد نیاز بدن شان بگیرند.
موصوف افزود:« نمک بسیار فایده داره هم گوسفندان شکم میکنند و هم چاق میشوند و هیچ گاه مریض نمی شوند خاک نمیخورند ما نمک را خوب میده میکنیم و داخل لگن ها به فاصله های دور دور میمانیم ده تا پنج حیوان با هم میخورند و باز آب هم میخورند ما به همین خاطر هفته به هفته نمک میدهیم باز از طریق زمستان نمک کلان را میگیریم با تناب به داخل تحویله آویزان میکنیم باز حیوانات آنرا لیس میزنند.»
این دامدار غوری هر چند کمبود کنجاره و علوفه زمستانی را از چالشهای دامداران میداند و از مسئولان اداره زراعت و موسسات میخواهد تا دامداران این ولایت را مورد حمایت قرار دهند و مواد که برای تقویه دامها لازم است در اختیار آنان قرار دهند.
با این حال، کارشاسان امور دامداری در ولایت غور میگویند که دامداران میتوانند در کنار استفاده از علوفه، همچنان نمک را که یک ماده معدنی و ضروری برای سلامتی دامها میباشد به آنان بدهند.
غوثالدین اسماعیلزاده، از کارشناسان امور دامداری در ولایت غور میگوید، کمبود و یا هم استفاده بیش از حد نمک در رژیم غذایی گوسفندان میتواند مضر و دارای عوارض جانبی باشد و لازم است که نمک به میزان کافی در اختیار گوسفندان قرار داده شود.
وی علاوه کرد:« اگر نمک ندهند مواد کلسیمی یا منرال ها خشت های تکملی دارد که به گوسفندان و گاوه ها و اینها استفاده میشه باز اگر آنها را داده نمیتوانند نمک بدهند که نمک اشتهایی حیوان را بالا میبره دیگه از خوردن اشیایی که در زمین مثل پلاستیک، استخوان، آهن و سیم که حیوان شورش پیدا میکنه و به آن روجوع میکنه اگر نمک بدهند نمک مشکل آنها را برطرف میکنه به آنها روی نمیآورند که بخورند باعث تقویه حیوان میشه اشتهای او خوب میشه هم چاق میشه میتوانند از آن فایده بهتری بگیرند.»
آقای اسماعیلزاده همچنان میگوید که این ماده برای حفظ فشار خون، عملکرد سیستم عصبی و هضم غذا ضروری بوده و کمبود یا هم استفاده بیش از حدآن میتواند منجر به بیماریهای مختلفی از جمله پیکا، ریزش پشم، تب شیر، اسهالات، کاهش وزن، آسیب زدن به کلیهّها و حتی مرگ دادمها شود.
این کارشناس امور دامداری همچنان تاکید میکند که دامداران میتوانند نمک خوراکی را با غذای گوسفندان مخلوط کنند و یا هم صورت جداگانه در اختیار آنها قرار دهند.
به گفته آقای اسماعیل زاده، معمولاً برای هر ۱۰۰ کیلوگیرام غذایی خشک، ۵۰ گرم نمک خوراکی به دامها داده شود.
با این حال مسئولان در ریاست زراعت و دامداری غور میگویند که در حال حاضر دامداران از نمکهای کرستالی برای تقویه دامهای شان استفاده میکنند و آنان نیز پیشنهادهای را به خاطر حمایت دامداران به وزارت زراعت و دامداری فرستاده و تلاش میکنند تا بتوانند به مشکلات دامداران رسدگی کنند.
مولوی غلام محمد کاظم شهامت، رئیس زارعت و دامداری غور میگوید:« به منظور تغذیه مواشی از نمک های کرستالی و سنگی استفاده میشود، چون نمک های کرستالی در آخورهای مواشی گذاشته شده و برای مدت مواشی از آن نمک های کرستالی استفاده میکنند. اداراه زراعت آبیاری و مالداری ولایت غور به منظور مصونیت غذایی برای مواشی در این ولایت طی پلان منظم به مقام محترم وزارت زراعت آبیاری و مالداری پیشنهاد کردیم و امیدوارم هستیم که در این رستا از جانب وزارت محترم رسیدگی به موقوع صورت گیرد.»
براساس آمارهای مسئولان ریاست زارعت غور، در این ولایت بیش از ۹۵۰ هزار راس گوسفند و بز وجود دارد که از نثل هزارگی، عربی و بادغیسی میباشند. آنان همچنان میگویند که در حال حاضر بین ۶۰ تا ۷۰ درصد مردم به گونه مستقیم و غیر مستقیم به این شغل مشغول اند.
