ضیاءالدین ۳۰ساله از غور، پنج سال بیشتر نداشت که به بیماری فلج کودکان (پولیو) مبتلا شد؛ بیماریای که توان راهرفتن را از او گرفت و مسیر زندگیاش را برای همیشه تغییر داد. او، میگوید که در کودکی واکسین ضدپولیو دریافت نکرده و پس از سالها متوجه شده که فلجشدنش نتیجهی ابتلا به این بیماری بوده است. «زمانی که به بیماری پولیو مبتلا شدم، چیزی نمیفهمیدم؛ چون طفل بودم. پس از ۱۰ تا ۱۵ سال فهمیدم که به پولیو مبتلا شده بودم. من دو قطره واکسین ضدپولیو نگرفته بودم و کسی به این موضوع توجه نکرده بود. در نتیجه به بیماری پولیو مبتلا شدم و به این حالت رسیدم.»
از آن زمان تا کنون، رفتوآمد در شهر و حتا پیمودن یک مسیر کوتاه برای ضیاءالدین دشوار است. نبود امکانات مناسب برای رفتوآمد و فرصتهای شغلی، از چالشهایی است که او با آن روبهرو است. با این حال، او تحصیل را رها نکرد. ضیاءالدین تا صنف دوازدهم مکتب خواند و پس از آن، دو سال در انستیتیوت زراعت تحصیل کرد؛ آن هم بدون ویلچر و با استفاده از دستانش برای رفتوآمد. «با استفاده از دستانم به انستیتیوت میرفتم و درس میخواندم و پس از درس به خانه برمیگشتم. در مسیر راه با مشکلات زیادی مواجه میشدم و با خود میگفتم: ای الله پاک، کاش پا میداشتم تا میتوانستم راحتتر به خانه بروم.»
با وجود دشواریهای فراوان، تحصیلات نیز نتوانست برای او زمینهی کار فراهم کند. ضیاءالدین اکنون بیکار است و مسئولیت یک خانوادهی پنجنفره را بر دوش دارد. «فعلاً کدام مصروفیت ندارم و در خانه هستم. مسئولیت خانواده هم برعهدهی من است. ما پنج نفر هستیم؛ خودم، خانمم و سه کودکم. من هیچ درآمد دیگری ندارم. در ریاست شهدا و معلولین ثبت هستم و ماهانه سه هزار افغانی دریافت میکنم؛ اما این پول برایم کافی نیست.»
ضیاءالدین، میگوید که معلولیت، فقر، بیکاری و نبود امکانات مناسب، زندگی او را با محدودیتهای زیادی روبهرو کرده؛ اما همچنان امیدوار است شرایطی فراهم شود که افراد دارای معلولیت بتوانند از فرصتهای برابر برای تحصیل و کار برخوردار شوند. او، از خانوادهها میخواهد که واکسین پولیو را جدی بگیرند و کودکان شان را در برابر این بیماری واکسین کنند تا آنان به سرنوشت او دچار نشوند.
پولیو؛ بیماری قابل پیشگیری
در همین حال، پزشکان، میگویند که پولیو یک بیماری ویروسی و به شدت ساری است که بیشتر کودکان زیر پنج سال را در معرض خطر قرار میدهد و در موارد شدید میتواند سبب فلج دایمی و حتا مرگ شود. فضلالحق فرجاد، پزشک در شفاخانهی ولایتی غور، میگوید: «پولیو یا فلج، یک بیماری حاد، ویروسی و شدیداً ساری است که میتواند سیستم عصبی را مصاب کند و سبب فلج دایمی و حتا مرگ شود. این بیماری معمولاً از طریق دهان، آب و غذای آلوده و یا تماس با مدفوع افراد مبتلا به ویروس انتقال مییابد. پولیو میتواند افراد در هر سنوسالی را مصاب کند؛ اما بیشتر کودکان زیر پنج سال در معرض خطر این بیماری قرار دارند.»
به گفتهی او، پولیو درمان مشخصی ندارد؛ اما با واکسیناسیون میتوان به گونهی مؤثر از ابتلا به این بیماری پیشگیری کرد. او، از خانوادهها میخواهد که کودکان شان را واکسین کنند و برای پیشگیری از شیوع بیماری، بهداشت فردی و محیطی را رعایت کرده، دستهای شان را با آب و صابون بشویند و از آب و غذای پاک استفاده کنند.
بر بنیاد گزارش تازهی سازمان جهانی بهداشت، افغانستان و پاکستان همچنان تنها کشورهایی اند که ویروس پولیو در آنها وجود دارد. طبق آمار پخششده، از آغاز ۲۰۲۶ تا ماه آگست، ۱۹ مورد ابتلا به پولیو در افغانستان ثبت شده است.
ضیاءالدین یکی از افرادی است که سالهاست با پیامدهای این بیماری زندگی میکند؛ بیماریای که در کودکی توان راهرفتن را از او گرفت. او امیدوار است با واکسینشدن کودکان، هیچ خانوادهای شاهد تکرار سرنوشت او نباشد.
نویسنده: سیدمعروف سیدی
